Quy trình thực hiện Cầu Răng - Phần 3.1: CHỈ ĐỊNH THIẾT KẾ cầu răng lâm sàng

[THIẾT KẾ CẦU RĂNG] Chỉ định sao cho đúng?

Nắm chắc các thông số quan trọng của cầu răng trong tay.

Xác định và mài theo hướng lắp của cầu răng khi thực hiện giai đoạn mài răng trụ. Giờ đây, sau khi lấy được một ghi dấu chính xác và rõ nét.

Điều cuối cùng, vô cùng quan trọng là CHỈ ĐỊNH và KIỂM TRA thiết kế cầu răng của labo...

Vậy...Chỉ định sao cho đúng, kiểm tra sao cho chuẩn?

1. Các thành phần của cầu răng

Chúng ta đều biết rõ ngay từ khi còn học trong ghế nhà trường rằng bất cứ cầu răng nào cũng bao gồm những thành phần chính:

  • Vật giữ
  • Nhịp cầu
  • Vật nối

Tuy nhiên, chỉ định vật giữ gì, thiết kế nhịp cầu ra sao hay các yêu cầu của vật nối như thế nào lại không phải là một câu hỏi dễ dàng trả lời!

Những hiểu biết này có quan trọng không? Câu trả lời là

Bạn sẽ làm gì khi labor gửi về một cầu răng mà BẠN CẢM THẤY không đủ tiêu chuẩn? Hãy thay đổi "CẢM THẤY" thành "BIẾT CHÍNH XÁC"

2. Chỉ định các thành phần

2.1 Vật giữ

Vật giữ được chia ra bao gồm vật giữ toàn phần và vật giữ bán phần

  • Vật giữ toàn phần: Sức lưu giữ lớn nhất và kháng lực nhai theo mọi hướng. Bao gồm: vật giữ toàn sứ, sứ-kim loại, toàn kim loại, toàn composite...
  • Vật giữ bán phần: Tiết kiệm mô răng, thẩm mỹ răng thật và chỉnh hướng lắp nhưng sức lưu giữ và kháng lực kém. Bao gồm: mão từng phần, inlay/onlay, composite + fiber strip...

Dễ thấy rằng, vai trò của vật giữ là để lưu giữ cầu răng trên các răng trụ. Như trong phần 1: Mở khoá THÔNG SỐ CẦU RĂNG (đọc thêm), dù phục hình có nhịp cầu ngắn hay dài thì đều bị ảnh hưởng bởi độ biến dạng. Đặc biệt, khi bạn đối mặt với những răng trụ có thân răng ngắn, việc thêm các cấu trúc kháng sút như rãnh, box... là điều cần thiết. Thần chú của SSP chính là:

"Lực sút ở mão răng trụ trong cầu răng là theo hướng gần-xa, còn mão đơn chỉ theo hướng ngoài-trong"

Một trường hợp khác, cũng cần lưu ý tới chỉ định vật giữ, đó là khi răng cối được sử dụng làm răng trụ bị nghiêng. Vấn đề thường gặp là răng cối lớn thứ 2 hàm dưới nghiêng gần (nghiêng vào vị trí răng cối lớn thứ 1 đã mất). Điều này làm cho, khi làm cầu răng, không thể mài răng nghiêng này theo trục của răng (trục giải phẫu đã bị nghiêng) mà có thể đạt được hướng lắp. (Đọc thêm phần 2: Đừng lạc hướng khi mài cầu)

Vấn đề còn trở nên phức tạp hơn, nếu còn răng cối lớn thứ 3, răng này cũng nghiêng theo răng cối lớn thứ 2. Trong khi hướng lắp được xác định theo trục giải phẫu của răng cối nhỏ thứ 2. Do hướng lắp phải tuân theo trục của răng cối nhỏ, hướng lắp này gần như song song với trục giải phẫu của răng cối lớn khi chưa bị nghiêng gần. Hệ quả là mặt gần của răng cối lớn thứ 3 (đã bị nghiêng gần) sẽ xâm lấn và gây càn trở hướng lắp.

Vậy đâu là giải pháp?

  • Nếu sự xâm lấn của răng cối lớn thứ 3 là ít và độ nghiêng răng cối không lớn, bạn có thể tiến hành làm cầu răng với vật giữ toàn phần và phục hồi răng cối lớn thứ 3 bằng mão/inlay hoặc mài chỉnh mặt gần. Tuy nhiên, răng cối lớn thứ 2 sau khi được mài sẽ rất thoát (over-tapered) và trở nên kém lưu giữ. Điều này dẫn đến việc bạn phải thêm những cấu trúc kháng sút.
  • Một giải pháp khác, đó là chỉnh nha nếu như răng cối lớn thứ 2 nghiêng nhiều. Tuy nhiên, giải pháp này yêu cầu thời gian lâu và phức tạp hơn rất nhiều.
  • Giải pháp thứ 3, chính là sử dụng hệ thống mão chụp lồng (telescope crown & coping). Đầu tiên, phải thực hiện một mão-lồng (inner coping) mà khi mài cùi thì mài theo trục nghiêng của răng trụ phía xa và mài đủ nhiều. Sau đó thiết kế một mão-chụp kiểu mão-nửa-gần, đóng vai trò là vật giữ, lắp lên coping. Ưu điểm của hệ thống này là giải quyết hướng lắp không song song nhau của các răng trụ. Hướng lắp được điều chỉnh lại cho song song nhờ mão-lồng (inner coping).

Tuy nhiên, cũng cần lưu ý rằng, hệ thống mão chụp lồng sẽ đòi hỏi mài nhiều hơn bình thường, nên chỉ định loại này với răng đã mất chất sẵn. Ví dụ như có sẵn cùi giả, hay một miếng trám mặt má/ mặt lưỡi của răng nghiêng thì nên lựa chọn hệ thống mão chụp lồng.

  • Giải pháp cuối cùng, đơn giản, dễ dàng và giải quyết được hầu hết những phức tạp - đó chính là vật giữ bán phần: mão-nửa-gần (proximal half crown). Tuy nhiên, thiết kế này chỉ được chỉ định khi không có bất cứ sâu răng hay mất khoáng nào ở mặt xa răng trụ, cũng như tỷ lệ sâu răng mặt bên thấp.

(Còn tiếp...) Đón đọc phần 3.2 vào thứ 4 tuần sau - 30.5.2018

Cùng SSP Module III khai phá ma trận những chỉ định thiết kế cầu răng đằng sau những chiếc cầu răng bị gãy

Bạn có thể dành chút thời gian đánh giá bài viết này được không? Ý kiến của bạn sẽ giúp SSP mang lại những bài viết tốt hơn tới bạn.

Đánh giá: 4.24 - tổng số: 41 đánh giá

Những bài viết liên quan

08 Jan

SỨ NHA KHOA - PHẦN III: LỰA CHỌN SỨ CHO MÃO RĂNG CHỊU LỰC, CẦN CẨU NHÀ CAO TẦNG

Khi quyết định đặt một phục hồi vào miệng, bất cứ nha sỹ nào cũng đều biết rằng: Chiếc cần cẩu mong manh này sẽ phải tải một lực rất lớn, theo mọi phương, với nhịp điệu bất thường. Nhưng bệnh nhân cần một phục hồi đáp ứng chức năng nhưng phải có màu giống răng! Vật liệu sứ chắc chắn là một chọn lựa tốt.   Xem thêm

Liên hệ SSP

  • Address: 968 Đường 3 tháng 2, Hồ Chí Minh, Việt Nam

  • Phone: (+84) 125 7402339

  • Email: sspprogram@yseminar.vn

Theo dõi SSP